Excutieve Functies

 

De executieve functies worden ook de dirigent genoemd of verkeersleiding; zij zorgen dat jezelf je gedragingen onder controle hebt of krijgt en dat je oplossingen kunt verzinnen voor (moeilijke) situaties.
Om goed te kunnen functioneren in het leven is het voor een ieder van belang dat de executieve functies goed ontwikkeld zijn. Ze zorgen ervoor dat we zelfstandig, efficiënt kunnen functioneren. Ze zorgen ervoor dat de hersenen samenwerken.
Het is natuurlijk niet zo dat de executieve functies al klaar zijn in de hersenen, de ontwikkeling van deze functies loopt door tot diep in de puberteit. Wel is het zo dat een bepaalde mate van ontwikkeling verwacht kan worden; een kleuter die niet kan wachten, krijgt het moeilijk op school.

Door een gezonde ontwikkeling van de executieve functies krijgen kinderen de kans om uitdagingen op te zoeken en succeservaringen op te doen. Als je functies niet goed ontwikkeld zijn, kost het erg veel moeite om op tijd je bed uit te komen, om je spullen voor school goed in te pakken, om samen te spelen als je je emoties niet goed onder controle hebt.
Te weinig succeservaringen kunnen leiden tot een laag zelfbeeld en weinig zelfvertrouwen.
Het kind durft dan weinig uitdagingen aan te gaan
Het is belangrijk om aandacht te geven aan deze functies, omdat kinderen heel gevoelig zijn op jonge leeftijd voor het aanleren van vaardigheden, omdat kinderen die zichzelf kunnen reguleren een voorsprong hebben op school.

Denkvaardigheden:
 Planning; het vermogen om een plan te bedenken om een doel te bereiken en het vermogen om te beslissen over waar we aandacht aan                     moeten besteden.

 Organisatie: het vermogen om dingen op een bepaalde manier te ordenen.
 Timemanagement; tijd is belangrijk en kunnen inschatten hoeveel tijd er nodig is om een bepaald doel te bereiken.
 Werkgeheugen: in staat zijn om eerdere opgedane ervaringen en informatie toe te kunnen passen in een andere situatie.
 Metacognitie: het vermogen om van een afstandje naar jezelf te kijken en je af te vragen hoe heb ik het gedaan, kan ik anders/beter?.

Gedragsvaardigheden:
 Reactie-inhibitie: de kunst om eerst na te denken voor we iets doen (een situatie beoordelen en een passende reactie maken).
 Emotieregulatie (zelfregulatie): emoties kunnen reguleren om doelen te behalen of eigen gedrag kunnen sturen.
 Taakinitiatie: kunnen concentreren op een bepaalde taak.
 Volgehouden aandacht: de vaardigheid om je aandacht bij een taak te kunnen houden ondanks vermoeidheid, afleiding of verveling.
 Flexibiliteit: plannen kunnen herzien als er tegenslagen of belemmeringen zijn, plannen kunnen aanpassen aan veranderende omstandigheden.
 Doelgericht doorzettingsvermogen: een doel kunnen stellen en aanwerken ook al heb je andere behoeften of zijn er tegengestelde belangen.

De functies bevinden zich aan de voorkant van de hersenen. De hersenen rijpen zich van achter naar voren en het is dus niet verwonderlijk dat kinderen de executieve functies nog niet onder de knie hebben. De vaardigheden ontwikkelen zich al kort na de geboorte en maken een grote groei door tussen het 2e en 10e jaar.
Helaas zien we dat er een grote groep kinderen zijn waarbij het ontwikkelen van de executieve functies achterblijft. Vooral bij kinderen met ADHD zijn deze problemen duidelijk aanwezig.
Deze kinderen hebben vaak weinig tot geen tijdsbesef en het ontbreekt ze aan inzicht om een doel te stellen en een plan van aanpak te bedenken. Daarnaast worden ze veelal gehinderd door emoties die slecht te reguleren zijn en dit levert vaak heel reactief gedrag op. Direct reageren op een prikkel is het gevolg. Dit leidt tot problemen op school, maar ook vaak in de thuissituatie.
Vooral wanneer een kind niet leert om de prikkels die het te verwerken krijgt en de emoties die hierdoor ervaren worden onder controle te houden, worden zaken als concentreren en doorzettingsvermogen bijna onmogelijk.
Maar deze problemen spelen zeker niet alleen bij kinderen met ADHD. Ook Hooggevoelige kinderen, Hoogbegaafde kinderen en kinderen met een andere diagnose als PDD-Nos worden hier veel door geplaagd.
Ze willen het vaak heel graag goed doen, maar doordat ze niet weten hoe ze dit voor elkaar kunnen krijgen levert dit vaak veel frustratie op. Het algeheel welbevinden van een kind wordt hier enorm door beïnvloed.
Het is dus belangrijk dat deze kinderen hierin ondersteund worden. Niet alleen om betere punten te halen bij schoolse taken, maar meer nog om ervoor te zorgen dat ze lekker in hun vel komen te zitten.
Accelerated Learning technieken helpen deze functies te ontwikkelen. Alleen vertellen dat het belangrijk is om te plannen bijvoorbeeld is namelijk niet genoeg voor deze kinderen. Om ze te bereiken is een andere aanvliegroute nodig. Een route die past bij de manier van informatie verwerken met voorkeuren in de rechter hersenhelft.

Accelerated Learning technieken zorgen ervoor dat het kind leert begrijpen wat het belang is van deze functies en geeft hen praktische handvatten om deze functies steeds beter te ontwikkelen.